Merhaba arkadaşlar, bu dersimizde bir yarı iletken devre elemanı olan transistörü inceleyeceğiz.

Transistörler devrede, girişine uygulanan sinyali yükseltip, akım ve gerilim kazancı sağlama ve anahtarlama elemanı olarak kullanılır.

Transistörler

  • ucuz,
  • hızlı,
  • uzun ömürlü,
  • düşük çalışma enerjili,
  • ve küçük olduklarından tercih edilirler.

Transistörler görevlerine göre üçe ayrılır:

  •  Anahtarlama devre transistörleri
  •  Osilatör devre transistörleri
  •  Amplifikatör devre transistörleri

Transistörler, kullanılan malzemeye göre de ikiye ayrılır:

  • PNP
  • NPN

Hobi elektroniğinde transistör genellikle anahtarlama elemanı olarak kullanılır. Elektronikte anahtarlamanın anlamı; düşük bir akım ve voltajla, yüksek akım ve voltaj kontrol etmektir. Bunu evimizdeki ışıkları düğmeye basarak açıp kapamamıza benzetebiliriz. Tek bir hareketle 220V gibi büyük bir voltajı kolaylıkla kontrol ederiz.

iç-yapısı

Transistör 3 adet tabakaya sahiptir. Görevlerinden dolayı bunlar Emiter, Base, Collector olarak isimlendirilir ve baş harfleri ile sembolize edilir. NPN transistörlerün orta bacağı (Base) tetiklendiğinde, collector ve emiter arası direnç değeri azalır. Bundan dolayı, transistör akım geçirmeye başlar. Bunun tam tersi mantığı PNP tansistörler için geçerlidir.

labelled-transistor

Bu olayı aşağıdaki animasyondaki olaya benzetebiliriz. Base kanalından zayıf bir su kaynağı yeterli miktara ulaşınca, collector kanalındaki kapağı kaldırır ve iki su kaynağı da emiter kanalından akmaya başlar.

output_5u671i

Yukarıdaki animasyonun şematiğine bakacak olursak. Anahtarı kapattığımızda base kanalından akım akmaya başlar ve aynı üstteki modelleme gibi collector’den emiter’e akım akmaya başlar. Transistör anahtarlama devrelerinde bu şekilde kullanılır.

 

CEVAP VER